10 Haftalık Gebelik: Bebek Gelişimi, Ultrason ve İlk Trimester Değişimleri

← 9 Haftalık Gebelik

Gebeliğin 10. haftasına geldiğinizde ilk trimesterin sonuna biraz daha yaklaşmış olursunuz.

Dışarıdan bakıldığında gebeliğiniz hâlâ pek belli olmayabilir. Fakat içeride bebeğiniz hızlı bir gelişim sürecinden geçerken sizin vücudunuz da gebeliğe uyum sağlamaya devam ediyor.

Bu hafta bazı anne adaylarının bulantısı hâlâ oldukça yoğun olabilir. Bazıları daha fazla şişkinlik ve hazımsızlık yaşamaya başlar. Bazılarıysa birkaç hafta öncesine göre kendini biraz daha iyi hissetmeye başlayabilir.

Bir de ultrason görüntüsü artık daha fazla merak uyandırır: “10 haftalık bebeğim ultrasonda nasıl görünür?”

Bu haftayı birlikte inceleyelim.

10 haftalık gebelikte bebek ne kadar?

NHS’ye göre 10 haftalık gebelikte fetüsün başından poposuna kadar olan uzunluğu yaklaşık 30 mm olabilir. Bu büyüklük kabaca küçük bir kayısıyla karşılaştırılabilir.

Ancak 30 mm’yi herkes için geçerli bir hedef değer olarak düşünmeyin. Gebelik tarihlendirmesindeki birkaç günlük fark ve bireysel gelişim nedeniyle ultrason ölçümleri farklılık gösterebilir.

Doktorunuz bebeğin ölçümünü gebelik haftası ve diğer ultrason bulgularıyla birlikte değerlendirir.

10. haftada bebeğin gelişimi nasıl?

Bebeğiniz hâlâ oldukça küçük olsa da görünümü birkaç hafta öncesine kıyasla çok daha belirgin hale gelmeye başlar.

NHS’ye göre 10. haftada baş hâlâ vücuda oranla büyüktür; ancak yüz giderek daha orantılı görünmeye başlar. Gözler kısmen kapalıdır. Kulakların gelişimi devam eder. Burunda iki küçük burun deliği belirginleşmeye başlar. Üst dudak şekillenmiştir. Çene kemiği gelişirken ileride süt dişlerini oluşturacak küçük yapılar da oluşmaya başlamıştır.

Bütün bunlar yaklaşık birkaç santimetrelik küçücük bir vücudun içinde gerçekleşiyor.

Bebeğin kolları ve bacakları artık nasıl?

Kollar ve bacaklar önceki haftalara göre daha belirgin hale gelmiştir. Bebek küçük hareketler yapmaya başlayabilir.

Ancak önemli bir ayrım var: bebeğin hareket etmesi ile annenin hareketleri hissetmesi aynı şey değildir.

10. haftada bebeğin bazı hareketleri ultrasonda görülebilir; fakat bebeğiniz henüz bu hareketleri sizin hissedebileceğiniz kadar büyük değildir. NHS de bu dönemde hareketlerin ultrasonda görülebileceğini belirtiyor.

Dolayısıyla “10 haftalık oldum ama bebeğimi hiç hissetmiyorum.” diye endişelenmeniz gerekmez. Bunun için henüz çok erken.

10 haftalık gebelikte ultrasonda neler görülebilir?

Gebeliğin zamanlamasına ve kullanılan ultrason yöntemine göre bu haftada bebeğin baş ve gövdesi, kol ve bacakları, kardiyak aktivitesi ve bazı küçük hareketleri önceki haftalara göre daha belirgin şekilde değerlendirilebilir.

Bebeğin baş-popo uzunluğu da gebeliğin tarihlendirilmesinde kullanılabilecek ölçümlerden biridir. Ancak internette gördüğünüz 10 haftalık ultrason görüntüsüyle kendi görüntünüzün birebir aynı olmasını beklemeyin. Bebeğin pozisyonu, ultrason yöntemi, cihaz ve gebeliğin gerçek yaşı görüntüyü etkiler.

10 haftalık gebelikte kalp atışı nasıl?

Bu haftada kardiyak aktivite ultrasonda değerlendirilebilir. NHS’nin 10. hafta rehberi fetüsün kalbinin bu dönemde oldukça hızlı attığını belirtiyor.

Ancak buradan hareketle evde bebeğin kalp atışını bulmaya çalışmak veya internetteki kalp hızı tablolarından gebeliğin sağlığı hakkında sonuç çıkarmak doğru değildir.

Özellikle tüketici tipi ev Doppler cihazlarında bebeğin kalp atışını bulamamak gereksiz kaygıya, başka bir sesi bebeğin kalp atışı sanmak ise yanlış güven duygusuna neden olabilir. Gebeliğin değerlendirilmesinde doktorunuzun yaptığı ultrason ve klinik takip esas alınmalıdır.

“Kalp atışı kaç olmalı?”

Bu soru internette çok aranıyor. Fakat yalnızca kalp hızını tek bir sayı olarak ele alıp “Bu değerin üzerindeyse iyi, altındaysa kötü.” şeklinde yorumlamak doğru değildir.

Bebeğin kalp hızı gebelik haftasına göre değişebilir ve ultrason bulguları bütün olarak değerlendirilir. Bu nedenle ultrason raporunuzdaki değeri başka anne adaylarının sonuçlarıyla karşılaştırmayın.

10. haftada ilk trimesterin sonuna geldik mi?

Henüz değil. Gebelik üç trimesterden oluşur ve 10. hafta hâlâ ilk trimester içerisindedir. Ancak ilk trimesterin sonuna yaklaşıyorsunuz.

NHS, ikinci trimester başladığında birçok kişide erken gebelik belirtilerinin zamanla hafifleyebileceğini belirtiyor. Bu elbette 12 veya 13. haftaya geldiğiniz gün bulantının bir anda biteceği anlamına gelmez. Belirtilerin hafifleme zamanı kişiden kişiye değişir.

10 haftalık gebelikte belirtiler neler olabilir?

Bu haftada erken gebelik belirtileri hâlâ oldukça belirgin olabilir. NHS’nin 10. hafta rehberinde görülebilecek belirtiler arasında yoğun yorgunluk, bulantı, ruh hali değişiklikleri, ağızda metalik tat, göğüs hassasiyeti, hazımsızlık ve mide yanması, baş ağrısı, baş dönmesi, koku hassasiyeti, süt beyazı vajinal akıntı, hafif lekelenme, adet benzeri hafif kramplar ve şişkinlik yer alıyor.

Bunların hepsini yaşamanız gerekmez. Aynı gebelikte belirtilerin şiddeti günden güne bile değişebilir.

10 haftalık gebelikte bulantı hâlâ normal mi?

Evet. 10. haftaya geldiğiniz için bulantının mutlaka bitmiş olması gerekmez. Bazı anne adayları bu dönemde hâlâ özellikle koku hassasiyeti ve mide bulantısıyla mücadele ederken bazıları kendini daha iyi hissetmeye başlayabilir.

Belirtilerin azalması da tek başına gebelikte bir sorun olduğunu göstermez. Ancak kusma nedeniyle sıvı tutamıyorsanız, idrarınız belirgin azaldıysa, ciddi halsizlik veya baş dönmesi yaşıyorsanız sağlık profesyoneline başvurun.

10 haftalık gebelikte şişkinlik neden artabilir?

İşte 10. haftayı önceki haftalardan ayıran günlük yaşam konularından biri. NHS, gebelikte artan progesteronun rahimdeki kasları gevşetirken sindirim sistemindeki kasları da etkileyebildiğini; bunun şişkinlik, gaz ve mide yanması gibi yakınmalara katkıda bulunabileceğini açıklıyor.

Bu nedenle özellikle akşamları “Sabah karnım düzdü, akşam hamile karnı gibi oldu.” diyebilirsiniz. Bu görünümün önemli bölümü bebeğin büyüklüğünden değil, sindirim sistemi ve şişkinlikten kaynaklanabilir.

Şişkinliği azaltmak için ne yapılabilir?

NHS, sindirim sorunlarında büyük öğünler yerine daha küçük ve sık öğünlerin tercih edilebileceğini, yavaş yemek ve yemek sonrasında kısa bir yürüyüşün bazı kişilerde yardımcı olabileceğini belirtiyor.

Çok yağlı, ağır veya baharatlı yiyeceklerin bazı kişilerde şikâyetleri artırması mümkündür. Ama herkes aynı yiyeceğe aynı tepkiyi vermez. Bu yüzden internetteki uzun “gebelikte şişkinlik yasakları” listelerinden çok kendi toleransınızı gözlemlemek daha anlamlıdır.

10 haftalık gebelikte mide yanması olur mu?

Olabilir. Progesteronun sindirim sistemi üzerindeki etkileri nedeniyle hazımsızlık ve mide yanması erken gebelikte görülebilir. NHS de bunları 10. haftada görülebilecek belirtiler arasında sayıyor.

Daha küçük porsiyonlar yemek ve yatmaya yakın büyük öğünlerden kaçınmak bazı kişilerde yardımcı olabilir. Ancak şikâyetiniz yoğun veya sürekli ise gebelikte güvenle kullanılabilecek tedaviler konusunda doktor veya eczacınıza danışın. Evde bulunan herhangi bir ilacı gebelikte otomatik olarak kullanmayın.

10 haftalık gebelikte karın belli olur mu?

Bazı kişilerde bel çevresi artık biraz değişmeye başlayabilir. NHS, 10. haftada rahmin yaklaşık büyük bir portakal büyüklüğünde olduğunu belirtiyor. Ama bu, dışarıdan büyük bir gebelik karnı görülmesi gerektiği anlamına gelmez.

İlk gebelikte karın daha geç belirginleşebilir. Daha önce gebelik yaşamış kişilerde ise karın kaslarının daha önce gerilmiş olması nedeniyle görünüm daha erken değişebilir. Vücut yapısı da büyük fark yaratır. Bu yüzden 10. haftada karnınızın hiç belli olmaması gayet mümkündür.

“Karnım küçüldü, bebeğe bir şey mi oldu?”

Günün farklı saatlerinde karın görünümünün değişmesi çoğu zaman şişkinlikle ilişkilidir. Sabah daha düz, akşam daha şişkin görünmeniz mümkündür. Bu değişikliklerden bebeğin gelişimi hakkında sonuç çıkarılamaz. Gebeliğin sağlığı karın büyüklüğüne bakılarak değerlendirilmez.

10 haftalık gebelikte kilo alınmalı mı?

Gebelikte kilo değişimi kişiye özeldir. İlk trimesterde bazı kişiler kilo alırken bazıları neredeyse aynı kiloda kalabilir. Yoğun bulantısı olan bazı anne adaylarında geçici kilo kaybı da görülebilir.

Bu nedenle “10 haftada tam kaç kilo almalıyım?” sorusunun herkes için geçerli tek bir cevabı yoktur. Gebelik öncesi vücut kitle indeksi, çoğul gebelik ve kişisel sağlık durumuna göre hedefler değişebilir. Belirgin kilo kaybınız veya beslenme güçlüğünüz varsa doktorunuzla görüşün.

10 haftalık gebelikte tarama testleri gündeme gelir mi?

Evet. Bu haftanın en önemli konularından biri bu. İlk trimesterin sonuna yaklaşırken gebelikte kullanılabilecek tarama seçeneklerini doktorunuzla konuşmaya başlayabilirsiniz.

NHS sisteminde ilk tarihlendirme ultrasonunun genellikle 8–14. haftalar arasında yapıldığı belirtiliyor. Aynı dönemde bazı kromozomal durumlara yönelik tarama seçenekleri de ailelere sunulabiliyor.

Ancak KKTC’de uygulanan takip ve tarama programı, NHS sisteminin birebir aynısı olmak zorunda değildir. Bu nedenle hangi testin sizin için uygun olduğunu ve ne zaman yapılacağını kendi kadın hastalıkları ve doğum uzmanınızla planlayın.

Takip çerçevesi: KKTC’de gebelik takibi.

Tarama testi ile tanı testi aynı şey mi?

Hayır. Bu ayrım gebelik boyunca çok önemli. Tarama testi, belirli bir durum için olasılığın daha yüksek veya daha düşük olup olmadığını değerlendirmeye yardımcı olur. Tanı testi ise belirli bir durumun bulunup bulunmadığını daha kesin şekilde değerlendirmek amacıyla yapılır.

Dolayısıyla bir tarama sonucunun “yüksek risk” çıkması “Bebekte kesin bu durum var.” anlamına gelmez. Aynı şekilde düşük risk sonucu da bütün sağlık sorunlarının olmadığı garantisini vermez. Sonuçların anlamını ve gerektiğinde sonraki seçenekleri doktorunuzla değerlendirin.

NIPT 10. haftada yapılır mı?

Bu soru özellikle 10. haftada sıklaşır. Bazı hücre dışı DNA temelli prenatal tarama testleri gebeliğin bu döneminden itibaren uygulanabilir. Ancak hangi taramanın uygun olduğu kişinin yaşı, gebelik özellikleri, önceki gebelik öyküsü, ultrason bulguları ve tercihleri gibi birçok etkene bağlıdır.

Ayrıca NIPT bir tarama testidir, tanı testi değildir. Bu nedenle yalnızca “en kapsamlı paketi yaptırayım” yaklaşımı yerine test öncesinde neyin tarandığını, sonucun ne anlama geldiğini ve yüksek riskli sonuçta sonraki adımın ne olacağını doktorunuzla konuşmak daha değerlidir.

10 haftalık gebelikte bebeğin cinsiyeti belli olur mu?

Ultrasonla güvenilir cinsiyet değerlendirmesi için genellikle erkendir. Bebeğin dış genital yapıları gelişmeye devam etmektedir ancak 10. haftadaki ultrason görüntüsünden güvenilir bir cinsiyet tahmini yapmak doğru olmaz.

Sosyal medyada kullanılan “nub açısı”, “kafatası şekli” veya benzeri erken tahmin yöntemlerini tıbbi sonuç olarak değerlendirmeyin. Bazı genetik tarama yöntemleri cinsiyet kromozomları hakkında bilgi sağlayabilir; ancak bu testlerin asıl amacı ve kapsamı kullanılan teste ve sağlık sistemine göre değişir.

10 haftalık gebelikte folik aside devam edilmeli mi?

Evet. NHS, gebelikte günlük 400 mikrogram folik asidin en az 12. haftaya kadar alınmasını öneriyor. CDC’nin 15 Temmuz 2026’da güncellenen rehberi de günlük 400 mikrogram folik asidin bazı ciddi nöral tüp defektlerinin önlenmesine yardımcı olduğunu belirtiyor.

Belirli risk faktörlerine sahip kişilerde ihtiyaç farklı olabilir. Daha yüksek dozun daha iyi olduğunu düşünerek kendi kendinize doz artırmayın.

“10. haftaya geldim, folik asit artık işe yaramaz mı?”

Hayır. Özellikle gebeliğin erken döneminde folik asit önemlidir ve genel gebelik rehberlerinde en az 12. haftaya kadar kullanılması önerilir. Prenatal vitamininizin içeriğini kontrol edin ve birden fazla takviyeyi aynı anda kullanıyorsanız bunu doktorunuza bildirin. Amaç mümkün olduğunca çok vitamin almak değil, ihtiyacınıza uygun miktarı almaktır.

10 haftalık gebelikte iki kişilik yemek gerekir mi?

Hayır. NHS, gebelikte “iki kişilik yemek” gerekmediğini; çeşitli besinlerden oluşan dengeli beslenmenin önemli olduğunu vurguluyor.

10 haftalık bebeğiniz yaklaşık birkaç santimetre uzunluğundadır. Bu dönemde porsiyonları iki katına çıkarmak bebeğe iki kat fayda sağlamaz. Daha önemli olan besin çeşitliliği ve güvenli beslenmedir.

Yerel sofra notları: Kıbrıs mutfağıyla gebelikte beslenme.

10 haftalık gebelikte kahve içilebilir mi?

Gebelikte kafein tüketimi tamamen yasak değildir ancak günlük toplam miktarın sınırlandırılması önerilir. Kafeinin yalnızca kahveden gelmediğini unutmayın. Çay, kola, çikolata ve enerji içecekleri de günlük toplam miktara katkıda bulunabilir.

Kahvenin türü ve porsiyon büyüklüğü de kafein miktarını önemli ölçüde değiştirebilir. Bu nedenle “günde bir kahve” her zaman aynı miktar anlamına gelmez.

10 haftalık gebelikte egzersiz yapılabilir mi?

Sağlıklı ve komplikasyonsuz gebeliklerde uygun fiziksel aktivite genellikle teşvik edilir. NHS gebelik boyunca haftada yaklaşık 150 dakika fiziksel aktiviteyi hedef olarak öneriyor; daha az aktif kişiler kısa sürelerle başlayabilir. Yürüyüş bunun en kolay örneklerinden biridir.

Ancak kanama, ağrı, baş dönmesi veya gebeliğinizle ilgili özel bir risk varsa kişisel egzersiz planınızı doktorunuzla değerlendirin.

10 haftalık gebelikte Kıbrıs sıcağında yürüyüş yapılır mı?

Yapılabilir, fakat sıcak havayı dikkate almak gerekir. Özellikle yaz aylarında öğle saatlerinde uzun ve yoğun yürüyüşler yerine daha serin sabah veya akşam saatlerini tercih etmek daha rahat olabilir.

Yanınızda su bulundurun. Aşırı sıcak ortamda kendinizi zorlamayın. Baş dönmesi, belirgin halsizlik, nefes darlığı veya kendinizi kötü hissetme durumunda egzersizi bırakın. Bu, Kıbrıs’ta yaşayan anne adayları için internetteki genel gebelik rehberlerinden daha fazla önem taşıyan günlük bir ayrıntıdır.

10 haftalık gebelikte kanama normal mi?

Gebeliğin ilk trimesterinde kanama görülebilir ve her kanama gebelik kaybı anlamına gelmez. ACOG’a göre ilk trimester gebeliklerinin yaklaşık %15–25’inde kanama meydana gelebilir. Ancak gebelik sırasında meydana gelen kanamanın kadın doğum uzmanına bildirilmesi önerilir.

Kanamanın nedeni yalnızca rengine veya miktarına bakılarak internet üzerinden belirlenemez. Özellikle yoğun kanama veya şiddetli ağrı varsa gecikmeden değerlendirme alın.

10 haftalık gebelikte kasık ağrısı olur mu?

Hafif, adet sancısına benzer kramplar erken gebelik belirtileri arasında görülebilir. NHS bunu 10. haftada görülebilecek belirtiler arasında da sayıyor.

Ancak hafif ve kısa süreli bir rahatsızlık ile şiddetli, giderek artan veya tek taraflı ağrı aynı şey değildir. Özellikle ağrı kanama, baş dönmesi, bayılma veya ciddi genel durum bozukluğuyla birlikteyse tıbbi yardım alın.

10 haftalık gebelikte vajinal akıntı olur mu?

Süt beyazı vajinal akıntı erken gebelikte görülebilir ve NHS bunu 10. hafta belirtileri arasında sayıyor. Ancak kötü kokulu, sarı-yeşil renkli veya kaşıntı ve ağrıyla birlikte olan akıntı enfeksiyon açısından değerlendirme gerektirebilir. İdrar yaparken yanma veya ateş gibi belirtiler de varsa sağlık profesyonelinizle görüşün.

10 haftalık gebelikte baş dönmesi olur mu?

Olabilir. NHS baş dönmesini bu haftada görülebilecek erken gebelik belirtileri arasında gösteriyor. Uzun süre aç kalmak, sıvı yetersizliği ve gebelikteki dolaşım değişiklikleri bazı kişilerde baş dönmesine katkıda bulunabilir.

Özellikle sıcak Kıbrıs yazında sıvı alımını ihmal etmeyin. Ancak tekrarlayan ciddi baş dönmesi veya bayılma yalnızca “gebelik belirtisi” olarak geçiştirilmemelidir.

10 haftalık gebelikte uyku ve yorgunluk nasıl olur?

İlk trimester yorgunluğu 10. haftada hâlâ devam edebilir. Bazı anne adayları normalde rahatlıkla yaptığı işleri daha yorucu bulabilir veya akşam çok daha erken uyumak isteyebilir. Bu dönemde dinlenme ihtiyacınızın artması şaşırtıcı değildir.

İkinci trimester yaklaştıkça birçok kişide enerji düzeyi yeniden artmaya başlayabilir; ancak bunun gerçekleşeceği kesin bir hafta yoktur.

10 haftalık gebelikte ilaç kullanırken nelere dikkat edilmeli?

Gebelikte reçeteli, reçetesiz veya bitkisel olması bir ürünün otomatik olarak güvenli olduğu anlamına gelmez. Düzenli kullandığınız ilaçları doktorunuza bildirin.

Aynı derecede önemli olan başka bir nokta da şudur: doktorunuza danışmadan düzenli reçeteli ilacınızı aniden bırakmayın. NHS de uzun süreli sağlık sorunu olan gebelerin ilgili sağlık profesyoneline gebeliği bildirmesini ve düzenli ilaçlarını doktorla görüşmeden bırakmamasını öneriyor.

İlk doktor kontrolünde neler konuşulabilir?

Henüz kapsamlı bir gebelik değerlendirmesi yapılmadıysa bu dönem iyi bir fırsattır. Doktorunuzla önceki gebelikler, kronik hastalıklar, kullandığınız ilaç ve takviyeler, aile sağlık öyküsü, kan testleri, ultrason, prenatal tarama seçenekleri ve gebelikte yaşam tarzı gibi konular konuşulabilir.

Özellikle tarama testlerinde yalnızca “Hangisini yaptırayım?” değil, “Bu test neyi tarıyor ve sonucu benim için ne anlama gelecek?” sorusunu da sormak değerlidir.

10 haftalık gebelikte en sık yapılan hatalar

1. Bebeğin hareketini hissetmeyi beklemek. Ultrasonda hareket görülebilir ama hissetmek için henüz erkendir.
2. Karın büyüklüğünden bebeğin gelişimini anlamaya çalışmak. 10. haftada şişkinlik dış görünüşü ciddi biçimde değiştirebilir.
3. Tarama testiyle tanı testini aynı şey sanmak. Tarama sonucu olasılık değerlendirir; tek başına tanı koymaz.
4. Bulantı azaldı diye gebelikte sorun olduğunu düşünmek. Belirtilerin şiddeti değişebilir.
5. Kanamayı tamamen normal kabul etmek. İlk trimesterde görülebilir ama sağlık profesyoneline bildirilmesi gerekir.

10. hafta için kısa kontrol listesi

• Gebelik takip randevularınızı aksatmayın.
• İlk trimester tarama seçeneklerini doktorunuzla konuşun.
• Önerilen folik asit/prenatal desteğinizi sürdürün.
• Kullandığınız bütün ilaç ve takviyeleri doktorunuza bildirin.
• Bulantı ve şişkinlikte küçük, sık öğünleri deneyebilirsiniz.
• Yeterli sıvı almaya dikkat edin.
• Kanama, şiddetli ağrı veya ciddi genel durum değişikliğini önemseyin.
• Ultrason ölçümlerinizi başka gebeliklerle karşılaştırmayın.

Bu haftanın en önemli mesajı: 10. hafta, bebeğinizin yalnızca büyüdüğü değil; vücut yapılarının giderek daha tanınabilir hale geldiği bir dönemdir.

Ama aynı zamanda ilk trimester taramalarının yaklaşması nedeniyle gebelik takibinin daha planlı hale gelmeye başladığı haftalardan biridir.

Önceki haftalar: 8 Haftalık Gebelik · 9 Haftalık Gebelik.

11. haftada neler olacak?

11. haftada bebeğin büyümesi hızla devam ederken plasentanın gebeliği desteklemedeki rolü giderek artar. İlk trimester taramaları ve yaklaşan 12. hafta ultrasonu da daha fazla gündeme gelir.

Sıradaki rehberimiz: 11 Haftalık Gebelik: Bebek Gelişimi, Ultrason ve İlk Trimester Taramaları →

Editöryal not: Bebek Kıbrıs’taki gebelik haftaları içerikleri hazırlanırken haftaya özgü gelişim bilgileri güncel ve güvenilir sağlık kaynaklarıyla kontrol edilir. Ortalama fetal ölçümler kişisel ultrason sonuçlarının yerine kullanılmaz; tarama testleri tanı testi olarak sunulmaz ve kişiye özel tıbbi sonuç çıkarılmaz.

Son güncelleme: 2 Eylül 2026.

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; kişisel tıbbi değerlendirme, tanı veya tedavi yerine geçmez. Gebelik haftası, ultrason bulguları, tarama sonuçları ve belirtiler kişiye özel olarak sağlık profesyoneli tarafından değerlendirilmelidir. Şiddetli veya giderek artan karın/pelvis ağrısı, yoğun kanama, bayılma, ciddi baş dönmesi veya genel durum bozukluğunda gecikmeden tıbbi yardım alın.